Күн қалай электр тогына айналады
Күн батареясы кремнийден жасалған көптеген жұқа пластинкалардан — фотоэлементтерден тұрады. Олардың әрқайсысы екі қабатты бутерброд сияқты құрылған: бір қабатта электрондар жетіспейді, екіншісінде олар артығымен бар. Қабаттардың шекарасында электр өрісі пайда болады.
Пластинкаға жарық түскенде, оның бөлшектері — фотондар кремний атомдарынан электрондарды ұрып шығарады. Қабаттар шекарасындағы өріс тек бір жаққа ғана сырғанатын сырғанақ секілді жұмыс істейді: босаған электрондарды бір бағытта ғана өткізеді. Қабаттарды сыммен жалғастырса, сым арқылы ток жүреді.
Бір пластинка жарты вольттан сәл ғана артық кернеу береді — бұл саусақ батарейкасынан да аз. Сондықтан фотоэлементтерді ондап жалғап панель жасайды, ал панельдерді жүздеп жалғап тұтас электр стансасын құрады. Көптеген өңірінде жылына екі мың сағаттан астам күн шуақты болатын Қазақстанда мұндай стансалар бірнеше облыста жұмыс істеп тұр.
Күн энергиясының әлсіз жақтары да бар: түнде панельдер жұмыс істемейді, ал бұлтты күні әлдеқайда аз энергия өндіреді. Сондықтан күндіз артылған энергияны аккумуляторларға жинап қояды.