Бір мемлекет туралы әңгімеден
Мемлекет XIII ғасырда Шыңғыс ханның үлкен ұлының ұлысы негізінде пайда болды. Оның жерлері Дунайдың төменгі ағысынан Ертіске дейін созылды, ал ханның ордасы далада, үлкен өзеннің жағасында тұрды. Халқының негізгі бөлігін түркі көшпелілері — қыпшақтар құрады: жаулап алушылармен бірге келген моңғолдар олардың арасына бірте-бірте сіңіп, тілін қабылдады. Хан мен оның туыстары жекелеген өңірлерді басқарды, ал отырықшы бағынышты жерлер алым төледі. XIV ғасырда билеуші топ исламды қабылдап, оны мемлекеттік дін етті. Кейін ел өзара қырқыс пен көршілердің соққыларынан әлсіреді де, XV ғасырда бірнеше дербес хандыққа бөлінді.